Burgers als waterbeheerder
Iedereen kent het TV-spotje wel waarin weerman Peter Timoffeef aangeeft dat we meer ruimte moeten geven aan water om overlast van de
zeespiegelstijging te voorkomen. Zo worden gedempte grachten weer in oude luister hersteld en vijvers aangelegd. In
woonwijken liggen veel kansen voor burgerparticipatie gemeente bij het ontwerp, aanleg en beheer waterberging.
Generaties burgerparticipatie
Hoewel de Europese Kaderrichtlijn Water expliciet voorschrijft dat burgers actief bij de invulling van waterbeleid betrokken dienen te worden, blijft de inbreng van burgers vaak beperkt tot inspraakprocedures op uitgewerkte beleidsvoorstellen (eerste generatie burgerparticipatie). Het afgelopen decennium is op veel beleidsterreinen ervaring opgedaan met het betrekken van burgers bij beleidsontwikkeling (tweede generatie burgerparticipatie). De derde generatie burgerparticipatie gaat nog een stap verder. Hier ligt het initiatief voor acties bij burgers en richt de overheid zich op het faciliteren van deze initiatieven. Het creëren van extra waterberging in steden leent zich goed voor de derde generatie burgerparticipatie Er zijn ook al enkele mooie voorbeelden.
Groene watertuinen
Een interessante optie voor waterberging in steden zijn de tuinen van burgers. De gemeente Dordrecht heeft hier slim op ingespeeld door een
workshop Watertuinen te organiseren. Tuineigenaren kregen de mogelijkheid om samen met professionals watertuinen te ontwerpen waarin
regenwater wordt vastgehouden en geïnfiltreerd in de bodem. Hiermee kunnen tuineigenaren schoon regenwater optimaal benutten en het riool
wordt tegelijkertijd ontlast. Daarnaast zijn watertuinen gewoon mooi. Naar aanleiding van de workshop heeft de gemeente Dordrecht een boekje uitgegeven
met 9 watertuinontwerpen. Het project heeft verschillende inwoners van Dordrecht geïnspireerd tot het aanleggen van een watertuin.
Burger initiatief beek door tuin
Een goed voorbeeld van een burger initiatief is een nieuwe beek in Arnhem die 16 voortuinen loopt. De inwoners van de straat hebben het initiatief
genomen voor het creëren van de Julianabeek. Om de kosten te beperken hebben de bewoners ook een groot deel van de aanleg zelf ter hand genomen.
Bij het Arnhemse burger initiatief hebben de bewoners zelf de beekloop in de voortuinen gegraven. Dit levert een gevarieerd beeld op omdat
elke bewoner de beek op een eigen manier in de tuin heeft ingepast. De gemeente heeft de beekloop in het openbaar gebied voor haar rekening genomen.
Vegetatiedaken
Ook Rotterdam heeft innovatieve ideeën voor waterberging in de stad. De aanleg van vegetatiedaken was een van de ideeën. Vegetatiedaken zijn in
feite een soort daktuinen. Na een zware regenbui houden ze het water enige tijd vast, waarna het langzaam weg kan stromen zodat het riool niet
overbelast raakt en overstort. Omdat Rotterdam veel gebouwen met platte daken heeft, is dit een interessante optie. Het zou mooi zijn als
Rotterdamse woningbouwcorporaties flatbewoners gaan uitdagen vegetatiedaken te ontwikkelen, ontwerpen en onderhouden. De inbreng van de
bewoners zou eventueel in het huurcontract vastgelegd kunnen worden.
